Virtuele dodenakkers en eenzame uitvaarten
uit: Terebinth, jaargang XXI, nr. 2, juni 2007

Naar begraafplaats De Sterrenpot zul je tevergeefs zoeken in een telefoonboek, databestand of op een kaart. Het is een digitale begraafplaats die alleen bestaat op internet. De aanvraag voor een graf is eenvoudig; je vult de naam in van de overledene, schrijft een eerbetuiging, kiest een type graf, plaats bloemen ter rechter- en ter linker zijde van de steen en laat een beeld bij het graf plaatsen. Bezoekers van de virtuele graven kunnen een kaarsje aansteken en uit een menu een muziekstuk kiezen. Een echte aanwinst voor de funeraire cultuur is deze begraafplaats niet: de grafmonumenten zijn ronduit lelijk en de beelden komen uit het tuincentrum. The Garden of Remembrance, de eerste digitale begraafplaats werd in mei 1995 op een Canadese computer geopend. De begraafplaats is alweer gesloten, want met Google is deze niet meer terug te vinden. Hoe je ook denkt over deze begraafplaatsen op internet: de overledenen en nabestaanden verdienen een smaakvolle website en niet een site die op een vrije middag in elkaar geflanst is.
Van een heel andere orde is het weblog Eenzame Uitvaart. Dit digitale dagboek is een initiatief van de Groningse dichter Bart Droog. Ook in Amsterdam, Utrecht, Haarlem, Middelburg en Tilburg zijn nu stadsdichters actief. Bij een eenzame begrafenis zijn afgezien van de beroepsmatige aanwezigen geen familieleden, kennissen of bekenden van de overledene aanwezig. Van een crematie is doorgaans geen sprake omdat deze vorm van lijkbezorging onontkoombaar is en de laatste wens vaak onbekend is. Een ‘begrafenis van gemeentewege’, zoals het in de vakwereld wordt genoemd. De dichter leest in de aula of bij het graf een speciaal voor deze gelegenheid gemaakt gedicht voor. Uiteindelijk verschijnt er een verslag van de uitvaart in het weblog, waarbij de namen - uit privacy overwegingen - veranderd zijn. Het zijn aangrijpende verhalen over verwaarloosde bejaarden, illegalen, bolletjesslikkers, asielzoekers, dronkenlappen of mensen zonder familie die eindigen met de gedichten die zijn uitgesproken.

Bartho Hendriksen
b.w.hendriksen@planet.nl

Links
De Sterrenpot
Eenzame uitvaart

Home